Kreş Ödemelerine Vergi İstisnası
Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren torba yasada Gelir Vergisi Kanunu’na eklenen bir bent ile kadın hizmet erbabına işverenlerce kreş ve gündüz bakımevi hizmeti verilmek suretiyle sağlanan menfaatler gelir vergisi istisnası kapsamına alınmıştır. Kreş ve gündüz bakımevi hizmetinin doğrudan işveren tarafından verilmesi durumunda, herhangi bir sınırlama söz konusu değildir. Ancak her işverenin kreş ve gündüz bakımevi hizmetini işyerinde vermesi mümkün değildir. Kreş ve gündüz bakımevi hizmetinin dışarıdan alınması durumunda ise istisnadan yararlanabilmek için;
- Ödemenin işveren tarafından doğrudan hizmeti sağlayan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerine yapılması,
- Her bir çocuk için aylık, asgari ücretin aylık brüt tutarının % 15’ini geçmemesi, gerekmektedir.
Düzenlemeye göre ödemenin doğrudan çalışana yapılması durumunda tamamı, hizmeti sağlayan gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerine yapılması halinde ise sınırı geçen tutar ücret olarak vergilendirilerek gelir vergisi stopajına tabi olacaktır.
İş Sözleşmesi Sonucunda Yapılan Ödemelerde Vergi
Gelir Vergisi Kanunu’nda yapılan değişiklikler ile hizmet erbabına sözleşmesinin sona ermesinden sonra karşılıklı sonlandırma veya ikale sözleşmesi kapsamında ödenen tazminatlar ile iş kaybı, iş sonu ve iş güvencesi tazminatları gibi çeşitli adlar altında yapılan ödemeler ve yardımlar ücret geliri tanımı kapsamına alınmıştır.
Yapılan değişiklik ile bu tür ödeme ve yardımların toplamının kıdem tazminatı istisna tutarının hesabında dikkate alınacağı belirtilmiştir. Buna göre söz konusu ödemelerin kıdem tazminatı tutarına kadar olan kısmı gelir vergisine tabi tutulmayacak, aşan kısım ise gelir vergisine tabi tutulacaktır.
Maddede sayılan ödemelerin en yaygını ikale sözleşmesi gereği ödenen tazminatlardır. Şimdiye kadar kıdem tazminatı niteliğinde olduğu kabul edilen ve vergiden istisna tutulan ödemelerin hukuki durumu kanun metnine konarak netleştirilmiştir. Madde gerekçesinde de konuya açıklık getirildiği belirtilerek, geçmişte yapılan istisna uygulamasının özünde değiştirilmediği açıklanmıştır.
Yeni Makina ve Teçhizat Alımlarında Vergi Teşviği
Torba Yasada yer alan düzenlemeler ile yeni makine ve teçhizat alımına vergi teşvikleri getirilmiştir. Katma Değer Vergisi Kanunu’na eklenen geçici maddeyle;
- Sanayi Sicili Kanunu’na göre sanayi sicil belgesine sahip mükelleflere münhasıran imalat sanayinde,
- Teknoloji geliştirme bölgesi ile ihtisas teknoloji geliştirme bölgesinde, Ar-Ge ve tasarım merkezlerinde, araştırma laboratuvarlarında Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetlerinde bulunanlara münhasıran bu faaliyetlerinde,
kullanılmak üzere yapılan yeni makina ve teçhizat teslimleri KDV’den istisna edilmiştir.
Madde kapsamında istisna edilen işlemler nedeniyle mükelleflerin yüklendikleri katma değer vergisi indirim konusu yapılabilecek, indirim yoluyla telafi edilemeyen vergiler ise iade edilecektir. İstisna kapsamında alınan makina ve teçhizatın, teslim tarihini takip eden takvim yılının başından itibaren üç yıl içinde; imalat sanayii veya Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetleri dışında kullanılması veya elden çıkarılması hallerinde, zamanında alınmayan vergi alıcıdan, vergi ziyaı cezası uygulanarak gecikme faizi ile birlikte tahsil edilecektir.
Yukarıda belirtilen düzenlemeye paralel olarak Vergi Usul Kanunu’na eklenen geçici madde ile yeni makina ve teçhizat ile teşvik belgesi sahibi mükellefler tarafından belge kapsamında iktisap edilen makine ve teçhizatın Maliye Bakanlığınca belirlenen faydalı ömür süresinin yarısı kadar bir sürede amortismana tabi tutulabilmesi imkânı sağlanmıştır. Yarı sürede amortisman ayrılma uygulamasından yararlanmak seçimlik bir hak olup mükellefler isterlerse normal süresi içinde amortisman ayırabileceklerdir.
Düzenlemeler 01.05.2018 tarihinde yürürlüğe girecek olup 31.12.2019 tarihine kadar uygulanacaktır.
Yeni İstihdama Stopaj ve Damga Vergisi İstisnası
İşsizlik Sigortası Kanunu’na eklenen geçici madde ile 31.12.2020 tarihine kadar özel sektör işverenleri tarafından yapılacak yeni işe alımlarda, ilave istihdam sağlayan işverenler için gelir vergisi stopajı ve damga vergisi istisnası getirilmiştir.
Bu kapsamda işe alınanların ücretlerinin, ilgili yılda uygulanan asgari ücretin aylık brüt tutarının prim ödeme gün sayısına isabet eden tutarı üzerinden hesaplanan gelir vergisinin asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra kalan kısmı verilecek muhtasar beyanname üzerinden tahakkuk eden vergiden terkin edilecektir.
Vergi teşvikleri 01.01.2008 tarihi itibariyle geçerli olacak olup 2020 Aralık ayı aşılmamak üzere teşvik kapsamına giren çalışanlar için 12 ay süreyle uygulanacaktır. Ancak bu süre; işe giriş tarihi itibarıyla teşvik kapsamına giren; 18 yaşından büyük kadın, 18 yaşından büyük 25 yaşından küçük erkek çalışanlar ile engelli olarak kayıtlı sigortalılar için 18 ay olarak dikkate alınacaktır.
Söz konusu vergi teşvikleri, İşsizlik Sigortası Kanunu’nun geçici 20. maddesi kapsamında sağlanan teşvikten yararlanılan çalışanlar için maddede yazılı süre ve şartlarla sınırlı olarak uygulanacak, prim ve ücret desteği sağlanmayan aylar için vergi teşvikleri de uygulanmayacaktır.