7143 Sayılı Yapılandırma Kanunundan Yararlanma Hakkını Kaybedenlere Yeni İmkân
28.12.2018 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 7159 sayılı Kanun ile 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması Kanunu’na eklenen geçici madde ile 7143 sayılı kanun hükümlerinden yararlanma hakkını kaybedenlere yeni imkânlar sağlanmıştır. 7159 sayılı Kanun ile sağlanan yeni imkânlar aşağıda açıklanmıştır.
- 7143 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılandırma başvurusunda bulunduğu hâlde 28.12.2018 itibarıyla ödenmesi gereken tutarları süresinde ödemeyerek bu Kanun hükümlerini ihlal edenler, ihlale neden olan tutarları, 2019 yılı Şubat ayı sonuna kadar, ödemeleri gerektiği tarihten ödeme tarihine kadar (bu tarih dâhil) geçen süre için gecikme zammı oranında hesaplanacak geç ödeme zammı ile birlikte, ödemeleri şartıyla bu Kanun hükümlerinden yararlanabileceklerdir.
Ancak 7143 sayılı Kanun’un geçici 2. maddesine göre ödeme yapanlar, söz konusu kanunun 9. maddesinin 3. fıkrasının;
- (a) bendi uyarınca, hesaplanan tutarların tamamının ilk taksit ödeme süresi içerisinde peşin olarak ödenmesi hâlinde katsayı uygulanmaması,
- (b) bendi uyarınca, hesaplanan tutarların tamamının ilk iki taksit ödeme süresi içinde ödenmesi hâlinde katsayı uygulanmaması,
imkanlarından yararlanamayacaktır.
- 7143 sayılı Kanun kapsamında 2018 yılı Aralık ve 2019 yılı Ocak ayında ödenmesi gereken taksitlerin ödeme süreleri, 2019 yılı Şubat ayı sonuna kadar uzatılmıştır (varlık barışına ilişkin hükümler hariç).
- 7143 sayılı Kanunun ‘Kesinleşmiş Alacakları’ konu alan 2. madde ile ‘Kesinleşmemiş veya dava safhasında bulunan alacakları’ konu alan 3. madde hükümlerinden yararlanmak üzere başvuruda bulunan mükellefler, taksit ödeme süresince bu vergi türleri ile ilgili verilen beyannameler üzerine tahakkuk eden vergileri çok zor durum olmaksızın her bir vergi türü itibarıyla bir takvim yılında ikiden fazla vadesinde ödememeleri ya da eksik ödemeleri hâlinde yapılandırılan borçlarına ilişkin kalan taksitlerini ödeme haklarını kaybederler.
7143 sayılı Kanunun ‘Kesinleşmiş Sosyal Güvenlik Kurumu alacaklarını’ konu alan 7. maddesi ile ‘Ön değerlendirme, araştırma veya tespit aşamasında olan eksik işçilik prim tutarları ile kesinleşmemiş idari para cezalarını’ konu alan 8. madde hükümlerinden yararlanmak üzere başvuruda bulunan borçlular, taksit ödeme süresince tahakkuk eden sigorta primlerini çok zor durum olmaksızın bir takvim yılında ikiden fazla vadesinde ödememeleri ya da eksik ödemeleri hâlinde, belirtilen madde hükümlerine göre yapılandırılan borçlarına ilişkin kalan taksitlerini ödeme haklarını kaybederler.
Söz konusu düzenlemelere uymadıkları için 28.12.2018 tarihi itibarıyla 7143 sayılı Kanun hükümlerini ihlal etmiş olan borçluların ihlale neden olan tutarları, 2019 yılının Şubat sonuna kadar, ödemeleri gerektiği tarihten ödeme tarihine kadar (bu tarih dâhil) geçen süre için gecikme zammı oranında hesaplanacak geç ödeme zammı ile birlikte ödemeleri ya da bu süre içinde veya 28.12.2018 tarihinden önce yaptıkları başvurulara dayanılarak 6183 sayılı Kanununa göre çok zor durumda olduklarının tespit edilmesi hâlinde bu borçlular 7143 sayılı Kanun hükümlerinden yararlandırılır.
- 7143 sayılı Kanunun 4. maddesinin 10. fıkrası hükümlerinden yararlanmak üzere başvuruda bulunduğu hâlde bu maddenin yürürlüğe girdiği 28.12.2018 itibarıyla 7143 sayılı Kanun hükümlerini ihlal eden borçluların ihlale neden olan tutarları, 2019 yılı Şubat ayı sonuna kadar ödemeleri gerektiği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için gecikme zammı oranında hesaplanacak geç ödeme zammı ile birlikte; ödeme süresi gelmemiş taksitleri ise 7143 sayılı Kanunda öngörülen şekilde tamamen ödemeleri hâlinde ilgili mevzuat uyarınca kesilmesi gereken vergi cezaları ve idari para cezalarının kesilmesinden ve tahakkuk edip etmediğine bakılmaksızın bu alacaklardan ve bunlara ilişkin fer’i alacakların tahsilinden vazgeçilir.
- Matrah Artırımının İhlal Edilmesi Nedeniyle Başlayan İdari ve Yargısal İşlem ve Sürelerin Durması:
7143 sayılı Kanun hükümlerine göre matrah ve/veya vergi artırımında bulunduğu hâlde tahakkuk eden vergileri süresinde ödemeyerek maddeden yararlanma hakkını kaybetmiş olanlar, ihlale neden olan tutarları 2019 yılı Şubat ayı sonuna kadar, ödeme süresi gelmemiş taksitleri ise bu Kanunda öngörülen şekilde tamamen ödemeleri hâlinde matrah ve/veya vergi artırımı hükümlerinden yararlanırlar.
Bu takdirde 28.12.2018 tarihinden önce matrah ve/veya vergi artırımına konu yıllar ve vergi türleri ile ilgili olarak;
- Başlanılmış olan vergi incelemeleri ile tarhiyat öncesi uzlaşma, takdir ve tarh işlemleri,
- Vergi/ceza ihbarnamesi tebliğ edilmiş olan vergi ve cezalara ilişkin olarak;
- Dava açma süresi geçmemişse, dava açma, uzlaşma ve cezada indirim talebi süreleri,
- Uzlaşmaya başvurulmuş ise uzlaşma işlemleri, dava açılmışsa davaya ilişkin yargılama işlemleri ile mahkemelerce verilmiş kararların infazı,
- Açılmış davalarla ilgili kanun yollarına başvuru süreleri ile yargılama işlemleri ve mahkemelerce verilmiş kararların infazı,
- Matrah ve/veya vergi artırımı hükümlerinin ihlal edilmiş olması sebebiyle ikmalen, re’sen veya idarece yapılmış tarhiyatlar üzerine tahakkuk etmiş alacakların takip ve tahsil işlemleri,
bu Kanun hükümleri ihlal edilmediği sürece durur.
7143 sayılı Kanun hükümlerine uygun ödeme yapılmadığı takdirde duran süreler ve işlemler, ihlale neden olan taksitin ödeme süresinin son gününü takip eden günden itibaren devam eder. Kanunun 5. maddesi hükümlerine göre tahakkuk eden vergilerin bu Kanun hükümlerine göre ödenmesi şartıyla; bu fıkrada belirtilen başlanılmış olan vergi incelemeleri, tarhiyat öncesi ve sonrası uzlaşma, takdir, tarh işlemlerinden vazgeçilir, davalar sonlandırılır, mahkemelerce verilmiş kararlar infaz edilmez, yargılama giderleri taraflarca talep edilmez, tahakkuk etmemiş alacaklar ile tahakkuk etmiş vergiler ve bunlara bağlı gecikme faizi, gecikme zammı ile vergi cezalarının tahsilinden vazgeçilir.
- Cebren Tahsil Edilen Tutarların Mahsup ve İadesi:
7143 sayılı Kanun hükümlerine göre yapılandırma başvurusunda bulunduğu hâlde 28.12.2018 itibarıyla ödenmesi gereken tutarları süresinde ödemeyerek Kanun hükümlerini ihlal eden borçlulardan, 28.12.2018’den önce 7143 sayılı Kanun kapsamında yapılandırılan alacaklara karşılık cebren ya da rızaen tahsil edilen tutarlar, bu Kanuna göre ödenmesi gereken taksitlerin en eski vadeli olanından başlamak üzere ve tahsil edildikleri tarihler dikkate alınarak bu madde hükmüne göre mahsup edilir.
Bu şekilde yapılan mahsup sonrasında 7143 sayılı Kanun hükümlerine göre ödenmesi gereken tutarlardan fazla ödendiği tespit edilen tutarlar ilgili mevzuat hükümlerine göre red ve iade edilir.
- 7143 sayılı Kanunun 5. maddesi hükümlerine göre matrah ve/veya vergi artırımında bulunduğu hâlde tahakkuk eden vergileri süresinde ödemeyerek maddeden yararlanma hakkını kaybetmiş olan mükelleflerden 28.12.2018 tarihinden önce ödenmesi gereken tutarların tamamının tahsil edilmiş olması hâlinde, bu mükellefler de anılan madde hükümlerinden yararlanır.
